In het stadsrandbos Preshoekbos zijn recent belangrijke inrichtingswerken afgerond die inzetten op waterbuffering, natuurontwikkeling en zachte recreatie. Het project kadert binnen het gebiedsprogramma Water‑Land‑Schap ‘Van beek tot bodem’ en is een samenwerking tussen het Agentschap voor Natuur en Bos, de provincie West-Vlaanderen en de stad Kortrijk.
In het verleden waren verschillende baangrachten in het Preshoekbos sterk verstevigd met beton. In het kader van Water‑Land‑Schap werden drie van deze grachten over een lengte van ongeveer één kilometer volledig onthard. Door flauwe, natuurlijke oevers aan te leggen en ruimte te geven aan waterbuffers en poelen, wordt het water voortaan langer vastgehouden en kan het beter infiltreren in de bodem.
Slim omgaan met water én natuur
De ontharding van de grachten vertraagt de waterafvoer en helpt het gebied beter omgaan met zowel droogte als hevige regenval. Tegelijk krijgt de natuur meer kansen. In en rond de nieuwe bufferzones ontwikkelen zich plas‑drasvegetatie, rietland en kruidenrijk grasland, wat zorgt voor een gevarieerd landschap en een duidelijke boost voor de biodiversiteit.
Het project werd grondig voorbereid. Al vanaf begin 2023 werden peilbuismetingen uitgevoerd om de hydrologische situatie correct in kaart te brengen. Die metingen bepaalden waar waterbuffers en poelen het meeste effect zouden hebben. Het studiebureau Feryn werkte het landschaps- en grondverzetplan uit, waarna de werken in september 2025 konden starten. In het najaar van 2026 volgen er nog een aanplantingen van struiken en bomen.
Extra aandacht voor veiligheid
Door de natte omstandigheden en hevige regenval in de winter waren bijkomende ingrepen nodig. Natuur en Bos nam extra beschermingsmaatregelen, met onder meer houten palen met gladde draad langs de weg en reeënreflectoren om aanrijdingen te voorkomen en fauna te waarschuwen. Het beheer van de nieuw ingerichte natte natuur blijft in handen van Natuur en Bos.
Meerwaarde op meerdere vlakken
Het project benut de beschikbare ruimte maximaal en combineert verschillende doelen:
- een vertraagde waterafvoer en betere waterinfiltratie;
- de ontwikkeling van een mozaïek aan natuurtypes, van natte zones tot zachte overgangen naar het bos;
- de integratie van wandelpaden en zachte recreatie in het Preshoekbos.
Samenwerking en financiering
Stad Kortrijk trad op als aanbestedende overheid en nam 20% van de financiering voor haar rekening. De baangrachten blijven eigendom en in beheer van de stad. 80% van het projectbudget werd mee gefinancierd via het programma Water‑Land‑Schap. De totale kostprijs bedraagt € 217.917.
Met Water+Land+Schap 2.0 wordt in Vlaanderen gewerkt aan oplossingen voor wateroverlast en droogte in het kader van de Blue Deal. Zestien gebiedsgerichte projecten en acht systeeminnovaties bouwen samen aan een klimaatrobuust landschap met een gezond watersysteem, een aantrekkelijk landschap en veerkrachtige landbouw.