Stad Kortrijk, het Agentschap Wegen & Verkeer (AWV), het Departement Mobiliteit en Openbare Werken (MOW) en vervoersmaatschappij De Lijn werkten samen een visie uit over hoe ze de toekomstige inrichting van de Noord-Zuidas zien tussen Kortrijk Centrum en Hoog Kortrijk.
Het belang van de noord-zuidverbinding bleek reeds uit de visie die stedenbouwkundig ontwerper Bernardo Secchi in de jaren ’90 uitwerkte. Het verbindt immers twee cruciale polen die tot op vandaag nog steeds verder opgeladen worden.
Enerzijds is er de stationsomgeving die vernieuwd wordt, anderzijds zijn er met de onderwijs- en kennisinstellingen, de economische bedrijvigheid en het ziekenhuis heel wat stedelijke functies op Hoog-Kortrijk die blijven groeien. De nieuwe Vivestoren fungeert als verbindend visueel ankerpunt bij het uitrijden van het stadscentrum. Toch wordt de afstand tussen beide vaak als verder aangevoeld dan het in werkelijkheid is. Het is de ambitie van de stad om deze polen met een sterke Noord-zuidas verder te verbinden.
De voorbije jaren werden reeds heel wat plannen uitgewerkt om deze as op te waarderen. Denk onder meer aan de nieuwe ontwikkeling rond de Sint-Rochuskerk en op de Loofsite. In de wijk Walle werden bedrijventerreinen ontwikkeld die aansluiten op de historische activiteit. Ook delen van het park Blauwe Poort en de huizen eromheen worden in de komende jaren heraangelegd.
Maar het is duidelijk dat de weg niet optimaal voorzien is op de huidige verkeersmix op deze as. Op verschillende plaatsen is er onvoldoende veilige ruimte en oversteekplaatsen voor voetgangers en fietsers. Ook de verbinding via openbaar vervoer moet versterkt worden.
De stad koestert de ambitie van deze invalsweg een mooie boulevard te maken. Opvallend zijn de integratie van het Blauwe Poortpark, de aparte dubbel busbaan en een ruime groene zone ter hoogte van Xpo en de nieuwe brug over de E17. Waar de stad toekomstplannen heeft en investeert in het publiek domein, ontstaan er ook opportuniteiten voor private investeringen. De vele werfkranen zijn daar nu al de levendige getuigen van. Samen bouwen we verder aan een dynamische stad.
Stad Kortrijk, het Agentschap Wegen & Verkeer (AWV), het Departement Mobiliteit en Openbare Werken (MOW) en De Lijn slaan hiervoor de handen in elkaar. Zij zijn de concrete principes overeengekomen over hoe ze de plannen voor de Noord-zuidas de komende jaren verder willen uitwerken.
Weg tussen spoorwegtunnel en kruispunt Kanon
Ten eerste is er de weg tussen de spoorwegtunnel en het kruispunt Kanon. De toekomstige aanleg hiervan kan niet los gezien worden van het stationdossier, waarin momenteel verdere onderzoeksstappen worden gezet om het project beter in kaart te brengen. De partners zijn het erover eens dat de uitwerking van dit segment hierdoor pas in een latere fase kan volgen.
Er zal hierbij worden uitgegaan van behoud van tweerichtingsverkeer, waarbij een afweging gemaakt wordt tussen enerzijds een scenario met fietspaden en anderzijds de huidige invulling die gemengd verkeer toelaat. Wat snelheid betreft, opteren de partners om in dit gebied tot een snelheidsbeperking van 30 km/u te komen. Voor het kruispunt aan de tunnel gaat de voorkeur uit naar een inrichting met verkeerslichten. Uit simulaties blijkt dat het inrichten van het kruispunt met de Loofstraat/Boerderijstraat zonder verkeerslichten voor een betere doorstroming zorgt.
Voor de Noord‑Zuidas hebben we gekozen voor gezond verstand. We zijn afgestapt van een te strenge normering die in de praktijk nauwelijks tijdswinst opleverde. Samen met onze partners hebben we dit dossier pragmatisch benaderd. Met o.a. gerichte busbanen verzekeren we zo een betrouwbaar en kwalitatief openbaar vervoer tussen het centrum en Hoog Kortrijk. Voor de bewoners én handelaars in de Doorniksewijk zijn we heel duidelijk: de knip voor gemotoriseerd verkeer is definitief van tafel. We hebben bij deze keuzes uitdrukkelijk rekening gehouden met de noden en bekommernissen van bewoners, handelaars, reizigers en fietsers. Deze fase wordt bovendien pas als laatste uitgevoerd, omdat een goede afstemming met het stationsproject noodzakelijk is. We starten met de vernieuwing van de N50-brug, waar ook de grootste tijdswinst te behalen valt.
As van het kruispunt Kanon tot de R8
Het tweede deel van de as loopt van het kruispunt Kanon tot aan de R8. Op een gemiddelde ochtend passeren hier tussen 8 en 9 uur meer dan 400 fietsers. Hier zullen in de plannen ruime afgescheiden fietspaden worden voorzien. Dit kan gerealiseerd worden door parkeren enkel aan 1 kant van de weg toe te laten. Om geen noodzakelijke parkeercapaciteit te laten verdwijnen, wordt een buurtparking ingericht in de Wallemolenstraat. Een aparte busbaan werd in dit deel niet opportuun bevonden.
Het is de bedoeling om fiets- en voetpaden meer te laten aansluiten op het Park Blauwe Poort. Ter hoogte van de hoeve Blauwe Poort is er ook de mogelijkheid om een poorteffect te creëren bij het binnenrijden van de stad. Dit zorgt voor een snelheidsverlagend effect bij de overgang naar gemengd verkeer.
Het kruispunt Kanon moet ook heraangelegd worden om het verkeersveiliger te maken. De aantakking van Walle, die vandaag schuin is, moet haaks gemaakt worden. Uit onderzoek blijkt dat hier best gewerkt wordt zonder verkeerslichten.
Het kruispunt met de R8 blijft werken met verkeerslichten, maar zal ook hier afgescheiden fietspaden hebben. Bovendien zal de voormalige reservatiestrook ingericht worden als groene as met recreatieve functie en ruimte voor fietsverbindingen.
Vanaf de R8 en verder
In het deel van de R8 tot aan de Universiteitslaan is de weg breed genoeg om ruimte te maken voor een aparte busbaan in dubbelrichting. We kiezen ervoor om dit te voorzien aan de kant van de brandweersite en Kortrijk Xpo. Deze busbaan wordt afgescheiden door een ruime groenzone met bomen. Voor fietsers zullen brede afgescheiden fietspaden worden voorzien. Om dit profiel ook door te trekken over de brug van de E17, is de bestaande brug te smal. Deze brug kampt met betonrot en waterinsijpeling en is, zoals bekend, dringend aan vervanging toe. De partners kiezen voor een nieuw aan te leggen voldoende brede brug. De uitvoering van de noord‑zuidas zal starten met de realisatie van deze brug, waarna de verdere infrastructuur gefaseerd kan worden aangelegd.
Voorbij de Universiteitslaan maakt de buslijn een lus via de Schaapsdreef en de Etienne Sabbelaan. Hierdoor wordt enkel stadsuitgaand een aparte busbaan voorzien tot aan de rotonde met de Beneluxlaan. Deze rotonde blijft behouden, maar er wordt onderzocht of een kruispunt met verkeerslichten op langere termijn geen betere oplossing biedt. Voorbij dit punt is een aparte busbaan niet meer nodig voor de partners.
Op de volledige as zal zo gegaan worden van 350 meter busbaan naar 2240 meter.
Dit zijn principes die de partners vastlegden in een startnota. Hiermee wordt nu aan de slag gegaan om dit in concrete plannen uit te werken en de financiële middelen met de Vlaamse overheid verder af te stemmen.