Aan de voet van het Belfort op de Grote Markt staat het Oorlogsmonument van Kortrijk, ontworpen door de Kortrijkse beeldhouwer Godefroid Devreese (°1861, Kortrijk – †1941, Brussel). Het werd in 1923 ingehuldigd ter nagedachtenis van de Kortrijkzanen die omkwamen tijdens de Eerste Wereldoorlog: gesneuvelde soldaten, gefusilleerde burgers en weggevoerden voor verplichte arbeid.
Het monument is opgevat als een monumentale triptiek. In het midden prijkt het portret van koning Albert I in wit marmer, met daaronder zijn beroemde woorden uit augustus 1914: “Ik betrouw op onze toekomst. Een land dat zich verdedigt dwingt ieders eerbied af. Dat land gaat niet ten onder.” Aan weerszijden zijn twee bronzen bas-reliëfs te zien. Links nemen soldaten afscheid van hun gezin bij het vertrek naar het front – een tafereel dat Devreese eerder gebruikte in zijn Groeningemonument. Rechts wordt de stad Kortrijk als vrouw voorgesteld, die hulde brengt aan een gesneuvelde soldaat door hem te lauweren – ook dit tafereel komt terug in het Groeningemonument. Onderaan ligt een gebeeldhouwde, expressieve leeuw naast het wapenschild van Kortrijk.
Het monument was oorspronkelijk gepland om op het Sint-Janskerkhof te realiseren, maar omwille van zijn artistieke waarde en de symbolische betekenis kwam het uiteindelijk op de Grote Markt terecht. Het werd feestelijk onthuld op 15 juli 1923, in aanwezigheid van kroonprins Leopold.
Na de Tweede Wereldoorlog werden voor het monument een bijkomende gedenksteen geplaatst, ter ere van de slachtoffers van 1940–1945. In 2006 kwamen er nog twee granieten blokken bij, ontworpen door kunstenaar Geoffroy de Montpellier d’Annevoie, met inscripties ter herinnering aan alle oorlogsslachtoffers van de stad.
De kunstenaar: Godefroid Devreese
Godefroid Devreese werd geboren in Kortrijk als zoon van beeldhouwer Constant Devreese. Hij kreeg opleiding van Eugène Simonis en Charles Van der Stappen in Brussel en werd later een van de bekendste Belgische beeldhouwers van zijn tijd. Hij verwierf vooral faam met zijn gedenkpenningen en monumentale reliëfs.
LEUK OM TE WETEN
De leeuw van Devreese aan de voet van het monument maakte zo’n indruk dat beeldhouwer Aloïs De Beule hem gebruikte als model voor de leeuw op het Oorlogsmonument in in Ieper.
Godefroid Devreese ontwierp ook het Groeningemonument in Kortrijk. Beide monumenten zijn beschermd onroerend erfgoed.