Chatsjkars of Armeense kruisstenen, zijn vrijstaande stenen die al eeuwenlang voorkomen in Armenië en bij Armeense gemeenschappen buiten Armenië. Ze worden volledig met de hand uit steen gehouwen en staan in openlucht. Een chatsjkar vormt vaak een spiritueel verzamelpunt: een plaats voor gebed, herdenking en bezinning. Net zoals gedenkstenen of relikwieën maken ze de verbinding tussen het dagelijkse, aardse leven en het goddelijke.
Deze chatsjkar is ongeveer twee meter hoog en werd vervaardigd uit tufsteen, een Armeense vulkanische steensoort. Het oppervlak is rijkelijk versierd met fijn uitgehouwen motieven. Centraal staat een kruis, het kernsymbool van de christelijke traditie. Errond zien we een symmetrische compositie van rozetten, vlechtwerk en florale vormen zoals bladeren, granaatappels en druiven, die verwijzen naar leven, vruchtbaarheid en wedergeboorte. Soms wordt het kruis bekroond met een zonneschijf of wiel, als symbool van het eeuwige licht.
Met beitels, scherpe pennen en hamers bewerken ambachtslieden de steen tot dit verfijnde reliëf. Deze chatsjkar is niet alleen een religieus monument, maar ook een eerbetoon het eeuwenoude Armeense vakmanschap.
LEUK OM TE WETEN
Deze Armeense kruissteen werd geschonken door de Armeense culturele vereniging Narek aan de Stad Kortrijk. Het monument werd onthuld op 27 mei 2017 als teken van erkentelijkheid en respect voor de stad. Met instemming van de kerkfabriek en de kerkgemeenschap kreeg de chatsjkar een plaats naast de Sint-Maartenskerk, als symbolische uitdrukking van de verbondenheid met de Armeens-christelijke traditie.
Omdat chatsjkars volledig met de hand worden gehouwen en er geen mallen gebruikt worden, is geen enkele steen exact hetzelfde. Zelfs wanneer dezelfde symbolen terugkeren, verschilt telkens de detaillering. Elke chatsjkar is volledig uniek.
