Leegstand, verwaarlozing en onbewoonbaarheid

 A. Woningen/gebouwen

Leegstand of verkrotting van woningen en gebouwen leidt ertoe dat woonbuurten in verval raken.
Langdurige leegstand en verwaarlozing tasten de onmiddellijke omgeving aan en dragen bij tot het elders aansnijden van nog onbebouwde ruimte.

De stad Kortrijk en de Vlaamse overheid willen hier iets aan doen.

Leegstand 

De stad Kortrijk houdt een leegstandsregister bij.  In het Decreet Grond- en Pandenbeleid van 27 maart 2009 staat de definitie van een leegstaande woning en van een leegstaand gebouw. Woningen  die minstens 1 jaar leeg staan, komen op het leegstandsregister terecht. Hetzelfde geldt voor gebouwen, gelegen op percelen die kleiner zijn dan 500 m². De leegstand van een woning of  van een gebouw wordt vastgesteld door een gemeentelijk ambtenaar. Het reglement 'opmaak leegstandsregister' vind je hier.

Als een woning langer dan 1 jaar in het leegstandsregister is opgenomen, zal de eigenaar een leegstandsheffing woningen moeten betalen die jaarlijks verhoogt, tot het pand uit het register is geschrapt.
Vanaf het moment dat een bedrijfsgerelateerd gebouw in het leegstandsregister is opgenomen, zal de eigenaar een leegstandsheffing gebouwen moeten betalen die jaarlijks verhoogt, tot het pand uit het register is geschrapt.

De panden die op het leegstandsregister staan, komen in aanmerking voor het recht van voorkoop.

Om een pand uit het register te laten schrappen, moet de eigenaar zelf een verzoek tot schrapping richten aan de stad Kortrijk. Hij moet dan kunnen bewijzen dat het pand opnieuw in gebruik werd genomen voor een periode van minstens 6 maanden.

Verwaarlozing 

In Vlaanderen verkeren heel wat woningen en gebouwen in slechte staat. Om te voorkomen dat dergelijke woningen en gebouwen verloren zouden gaan voor de woningmarkt, houdt de Stad Kortrijk ook een inventaris bij van deze verwaarloosde panden.  De verwaarlozing van een pand wordt vastgesteld aan de hand van een technisch verslag, opgemaakt door een gemeentelijk ambtenaar. Op basis van de gebreken die worden vastgesteld, krijgt het pand een bepaald aantal strafpunten. Zodra het pand 18 strafpunten of meer heeft, wordt het als verwaarloosd beschouwd.  Als een pand als verwaarloosd wordt geïnventariseerd, zullen de houders van het zakelijk recht van het pand een jaarlijks verhoogde  belasting moeten betalen tot het pand weer uit de inventaris is geschrapt. Eerst krijgen ze wel een jaar de tijd om de gebreken te  herstellen en zo de verwaarlozing ongedaan te maken.  Om een gebouw uit de inventaris te laten schrappen, moet de eigenaar zelf een verzoek tot schrapping richten aan de inventarisbeheerder. Hij moet dan kunnen bewijzen dat de gebreken aan het pand zijn weggewerkt. 

Onbewoonbaarheid en ongeschiktheid

Elke woning die in Vlaanderen wordt verhuurd, moet aan bepaalde minimale kwaliteitsnormen voldoen. Wanneer een woning niet voldoet aan deze normen, dan kan de burgemeester de woning ongeschikt en/of onbewoonbaar verklaren.

Tijdens een woningonderzoek maakt de controleur een technisch verslag op. De eindscore van dit verslag bepaalt of de woning aan de geldende technische normen  en comforteisen voldoet. Er worden strafpunten toegekend aan de gebreken en vanaf 15 strafpunten kan de woning ongeschikt worden verklaard. Als blijkt uit de gebreken dat er een ernstig risico is voor de veiligheid van haar bewoners, dan kan een onbewoonbaarverklaring worden geadviseerd.

Zodra een woning ongeschikt en/of onbewoonbaar is verklaard, wordt deze opgenomen in de inventaris van ongeschikt en onbewoonbaar verklaarde woningen. Staat de woning langer dan één jaar op de inventaris, dan moet de eigenaar ervan jaarlijks een heffing betalen tot de woning uit de lijst is geschrapt. De eigenaar krijgt wel één jaar de tijd om de gebreken te herstellen en zo de ongeschiktheid en/of onbewoonbaarheid ongedaan te maken. Op een geïnventariseerde woning kan recht van voorkoop of sociaal beheersrecht worden uitgeoefend.

De woning kan pas worden geschrapt uit de inventaris als de eigenaar de nodige verbeteringswerken heeft uitgevoerd. Als de eigenaar kan aantonen dat de woning opnieuw voldoet aan de vereisten - en dit kan met een conformiteitattest dan wordt het besluit van ongeschikt-en/ of onbewoonbaarverklaring opgegeven.

Een eigenaar, die een ongeschikte of onbewoonbare woning verder blijft te verhuren, kan ook strafrechtelijk worden vervolgd ( correctionele geldstraffen ).

Een bestaand conformiteitsattest vervalt onmiddellijk als de woning ongeschikt of onbewoonbaar wordt verklaard.

De Vlaamse overheid houdt een inventaris bij van gebouwen/woningen die verwaarloosd en/of onbewoonbaar of ongeschikt verklaard zijn.

Eigenaars van geïnventariseerde gebouwen/woningen moeten hiervoor een belasting betalen.
Om te weten of jouw eigendom zal worden geïnventariseerd/belast en of je al dan niet recht hebt op een vrijstelling, kan je contact opnemen met: Wonen West-Vlaanderen.

B. Bedrijfsruimten

Naast de belasting op leegstaande woningen/gebouwen, bestaat er ook een heffing op leegstaande en verwaarloosde bedrijfsgebouwen.

Deze inventaris wordt bijgehouden door de Vlaamse overheid die ook de belasting int. De opbrengsten van die heffing komen terecht in het Vernieuwingsfonds die ondersteuning biedt bij de sanering van leegstaande en verwaarloosde bedrijsruimten onder de vorm van subsidiëring.

Hier vind je een overzicht van de Vlaamse reglementering in dit verband en de adressen waar je terecht kunt voor meer informatie.