Brandweer - Samenstelling en organisatie

De brandweer in België

De brandweerdiensten in België hangen af van de gemeentelijke overheid, in het bijzonder van de burgemeester die verantwoordelijk is voor de veiligheid van zijn gemeente.

Elke gemeente is verplicht een brandweerdienst op te richten of een overeenkomst af te sluiten met een andere gemeente die wel over een brandweerdienst beschikt.

Naargelang de grootte van het te beschermen gebied zijn de korpsen opgesplitst in vier categorieën:
X (vb. Brussel)
Y (vb. Kortrijk)
Z (vb. Waregem)
C (vb. Wevelgem)

Naargelang het personeel is er onderscheid tussen:
- beroepskorpsen (vb. Brussel)
- vrijwilligerkorpsen (vb. Wevelgem)
- gemengde korpsen (vb. Kortrijk) waar zowel beroeps als vrijwilligers tewerkgesteld zijn.

In België zijn er ca. 17.000 brandweerlieden, waarvan ongeveer 12.500 vrijwilligers.

Sedert het jaar 2000 werken de diverse korpsen samen in regionaal verband, de zogenaamde ‘hulpverleningszones’.
Op deze wijze kunnen grote calamiteiten efficiënter worden bestreden.  Elk korps behoudt zijn gemeentelijke autonomie, maar sluit een formele ‘hulpverleningovereenkomst’ af met de omliggende brandweerdiensten.

Het behandelen van de noodoproepen via het ‘100-systeem’ gebeurt in de provinciale hulpcentra 100.  Voor West-Vlaanderen is dit centrum gevestigd in Brugge.

Brandweer Kortrijk

De brandweer van Kortrijk is een centrumkorps (categorie Y). Het is een gemengd korps, bestaande uit de beroepsafdeling en vrijwilligers. Er zijn 3 posten: post Kortrijk (beroeps en vrijwilligers), post Heule (vrijwilligers) en post Marke (vrijwilligers).
Het korps behoort tot de hulpverleningszone FLUVIA (vroeger : hulpverleningszone Zuid-West-Vlaanderen), die is samengesteld uit het bestuurlijk arrondissement Kortrijk en de gemeente Wielsbeke.

De beroepsafdeling bestaat uit 3 diensten: materieel, personeel & administratie en brandvoorkoming.

Er wordt een onderscheid gemaakt tussen personeel tewerkgesteld in ploeg- en in dagdienst. De ploegdienst met ca. 48 effectieven verzorgt de permanentie van 11 personen in een 24 h-systeem. Zij staan in voor de dringende en niet-dringende hulpverlening (brandbestrijding en de ‘22 punten’), de dispatching en het nazicht en onderhoud van materieel en gebouwen. De leiding van de permanentie wordt waargenomen door de zogenaamde sectie-oversten (onderofficier of korporaal).

De dagdienst bestaat uit 3 officieren, de officier dienstchef verantwoordelijk voor onder meer de algemene leiding en personeelszaken, de officier materieel en de officier brandvoorkoming, en 7 bijkomende personeelsleden waaronder 2 adjudanten.

De dagdienst is verantwoordelijk voor taken van eerder administratieve aard (administratie 100 en brandweer, personeel, brandvoorkoming, ...) en het beheer en de werking van het materieel.

De posten Heule en Marke, samengesteld uit vrijwilligers, beschikken over een min of meer identieke basisuitrusting (autopomp en materieelwagen) en staan telkens onder de leiding van minimaal 1 officier. Ze worden ingezet voor dringende en niet dringende interventies en opereren in samenwerking met en ter ondersteuning van de post Kortrijk.